თბილისი, საქართველოს დედაქალაქი, ყოველთვის გამოირჩეოდა თავისი უნიკალური კულტურით, ისტორიული მემკვიდრეობით და რა თქმა უნდა, გამოჩენილი და ლამაზი ქალებით. დღეს, როდესაც თანამედროვე ქალები იწყებენ ქვეყნისა და მსოფლიოს ყურადღების გამახვილებას, აუცილებელია გავიხსენოთ ძველი თაობის თბილისელი ქალები, რომლებიც არა მხოლოდ ლამაზები, არამედ სულიერად ძლიერი, ქარიზმატული და კულტურული საგანძურის მცველები იყვნენ. ამ სტატიაში წარმოგიდგენთ თბილისი ქალების იმ გამორჩეულ ნიმუშებს, რომლებმაც ისტორიული და კულტურული კუთხით მნიშვნელოვანი მემკვიდრეობა დატოვეს.
რა თქმა უნდა! აი რამდენიმე ცნობილი თბილისელი ქალის მაგალითი, რომელთაც დიდი ღვაწლი აქვთ სხვადასხვა სფეროებში და არიან ქართული კულტურის, ისტორიისა და საზოგადოებრივი ცხოვრების მნიშვნელოვანი ფიგურები:
ანასტასია მაჩაბელი
ანასტასია მაჩაბელი (ბაგრატიონ-დავითაშვილი) დაიბადა 1869 წელს, თბილისის დიდი ოჯახში, იგი იყო საზოგადოების მოღვაწე. ანასტასიამ მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ქართული კულტურისა და განათლების სფეროში. მისი საქმიანობა არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საზოგადო მოღვაწეობით, არამედ აქტიურად ეხმარებოდა თეატრისა და ხელოვნების განვითარებას. ანასტასია წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების თბილისის განყოფილების თავმჯდომარე იყო. მისი საქმიანობის წყალობით, ათასობით ადამიანმა შეძლო ქართული წიგნების წაკითხვა და განათლების მიღება.
ბაბო ავალიშვილი-ხერხეულიძე
ბაბო ავალიშვილი-ხერხეულიძე (1851-1923) იყო ქართველი მსახიობი, რომელმაც მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა ქართულ თეატრში. 1879 წელს, თბილისის განახლებულ თეატრში, ის გახდა პირველი ქალი, რომელიც ტრაგიკულ და დრამატულ როლებს ასრულებდა. გარდა სამსახიობო საქმიანობისა, ბაბო ავალიშვილი აქტიურად ეწეოდა საქველმოქმედო საქმიანობას და ხელმძღვანელობდა ქართველ ქალთა ამხანაგობის საზედამხედველო კომიტეტს. მისმა ღვაწლმა მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქალთა უფლებების დაცვასა და კულტურული საქმიანობის განვითარებას საქართველოში.
ოლღა გურამიშვილი
ოლღა გურამიშვილი, ილია ჭავჭავაძის მეუღლე, იყო აქტიური საზოგადო მოღვაწე. ის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების წევრი იყო და აქტიურად მონაწილეობდა საქართველოს საისტორიო და საეთნოგრაფიო საზოგადოებებში. 1895-1906 წლებში ის ხელმძღვანელობდა ქართველ ქალთა საქველმოქმედო საზოგადოებას და ქართველ ქალთა ჭრა-კერვის სკოლას. ასევე, მხარს უჭერდა გაჭირვებული მოსწავლეების დახმარებას. 1908 წელს, საგურამოს ილიასეულ სახლში, გახნა ახალი სკოლა.
ანასტასია თუმანიშვილ-წერეთელი
ანასტასია თუმანიშვილი იყო მწერალი, იგი ევროპულ განათლებას შვეიცარიასა და საფრანგეთში იღებდა. მისი თარგმანები ძირითადად ბავშვის აღზრდას, პედაგოგიკას და ბიბლიოთეკებს ეხებოდა. 1872 წელს მან დააარსა ქალთა წრე, რომლის მიზანი იყო ქალების საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ჩართვა და ლიტერატურულ-მთარგმნელობითი საქმიანობის განვითარება. 1908 წელს კი შექმნა საზოგადოება “განათლება”, რომლის სკოლამ პირველი ქართული ენის სრულად შეცვლა შეძლო.
ეს და კიდევ სხვა უამრავი ქალი არიან ჩვენი ქვეყნის კულტურის, განათლების, ხელოვნებისა და საზოგადოების წარმომადგენლები, რომელთა ღვაწლი დღემდე არ კარგავს აქტუალობას. მათ შრომა, წვლილი და ერთგულება ძალიან დიდი მნიშვნელობას ატარებს არა მხოლოდ თბილისის, არამედ მთელი საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობისთვის. სწორედ ასეთი ქალები უზრუნველყოფენ საქართველოს ისტორიაში უძვირფასესი როლების შესრულებას, რაც ქალთა გაძლიერებისა და მათი ინტეგრაციის აუცილებლობას ასახავს.
#drpkhakadze #გიორგიფხაკაძე #davidiani #shenitbilisi #აქხარისხია
